( درگذشته در سال 323 ) و پسر وى ابو الفضل يعقوب ، و ابو طالب نوبختى ، و ابو الحسين على بن عباس ( 244 - 324 ) و پسرش ابو عبد الله الحسين ( درگذشته در سال 326 ) . و شهرت گروهى از اين خاندان هم به سبب آن است كه به جمع و تدوين اخبار شيعه اماميه پرداختند . و يكى از افراد اين خاندان كه در نزد شيعه اماميه بسيار معروف است ابو القاسم حسين بن روح نوبختى است كه سومين نائب خاص امام غائب بوده است . « 1 » از آثارى كه افراد اين خاندان از زبان فارسى به عربى ترجمه كرده‌اند چيزى به ما نرسيده و حتى نام آنها را هم نمىدانيم ، با اين‌كه بنا به گفتهء ابن نديم بيشتر افراد اين خاندان را ترجمه‌هايى از زبان فارسى به عربى بوده است . شايد ابو سهل پسر نوبخت تنها كسى باشد كه از خلال بعضى مؤلفات وى بتوان به نام بعضى از آثار ايرانى راه يافت . اين ابو سهل در دوره منصور خليفه عباسى مىزيست و عصر هارون الرشيد را هم درك كرد ، و از كسانى بود كه به بيت الحكمه يا خزانة الحكمه كه در بغداد براى جمع‌آورى و نگاهدارى كتب تأسيس شده بود رفت‌وآمد داشت . نوشته‌اند « 2 » كه وقتى ابو سهل بر خليفه منصور وارد شد خود را چنين معرفى كرد : « خرشاذماه طيماذا اما ذرياد خسروا بهمشاذ » « 3 » خليفه كه اين نام را بسيار طولانى و دشوار يافت براى سهولت او را ابو سهل ناميد . از نامى كه ابو سهل براى خود ذكر كرده چنين معلوم مىشود كه وى تا آن هنگام هنوز اسلام نياورده بوده و نام اسلامى نداشته است . از اسلام پدرش نوبخت نيز چيزى نمىدانيم و

--> ( 1 ) . استاد مرحوم عباس اقبال شرح حال و آثار و خدمات اين خاندان را در كتاب پربار خود « خاندان نوبختى » آورده است اين كتاب در سال 1311 خورشيدى در تهران در چاپخانه مجلس به چاپ رسيده است . ( 2 ) . ابن ابى اصيبعه ، ج 1 ، ص 152 . و قفطى ص 409 و تاريخ مختصر الدول ، ص 224 . ( 3 ) . اين نامها در تحرير عربى غالبا دچار تحريف و تعريب شده‌اند و يافتن صورت صحيح آنها احتياج به تحقيق دارد .